Durrësi / Historiku i Qytetit

Një nga qytetet më të vjetër të Shqipërisë. Si vendbanim ilir i fisit Taulant, ka të dëshmuar jetën e tij që në prehistori, bazuar në gjetjet arkeologjike dhe dëshmive të autorëve antikë. Ka mbijetuar në shekuj deri në ditët e sotme. Qendër e rëndësishme portuale, administartive, kishtare, ekonomike, tregtare, politike, etj në shekuj, e kurdohere i pranishem në historinë e Pellgut të Mesdhjeut, veçanërisht në Detin Adriatik.
Muzetë dhe objektet e monumentet e vizitueshme, si dhe vetë qyteti me rrethinat e afërme të Durrësit i pasqyrojnë më së miri vlerat historike, arkeologjike, etnografike, natyrore e urbanistike. Turisti i huaj e vendas ka se çfarë të shohi në qytetin tonë, përveç një akomodimi gjithënji e më cilësorë.

Amfiteatri, ndërtim i fundit të shek.I fillimi i shek.II pas.K., ndër monumentet e këtij lloji nga më të mëdhenjtë e perandorisë romake, dhe i vetmi në vendin tonë. Merrte deri në 15.000 spektatorë, elipsi i tij me permasa 120×101 m, dhe boshti i arenës 61x42m.Prania e tij është pikë referimi në organizimin urbanistik të qytetit.
Termat publike, ndërtim i shek.I pas.K., ndodhet nën themelet e Pallatit të Kulturës e teatrit “Aleksandër Moisi”.

Arti i mozaikut, shumë prezantues në Durrës, çka dëshmon për një art muziv në shekuj në këtë qytet, me shkollë e atelie mozaiçistësh. Kështu përmendim:
Mozaiku “Bukuroshja e Durresit”, i gjysmës së dytë të shek.IV para.K., zbuluar gjatë Luftës së Parë Botërore, nga trupat austro-hungareze , prej arkeologut austriak Praschnicher, rizbuluar në vitin 1947 në bazë të koordinatave të lëna prej tij, sot i ekspozuar në Muzeun Historik Kombëtar në Tiranë.
Mozaiku “Me Hipokamp”, në lagjen nr.3, zbuluar në vitin 1947, bardhë e zi, i përket një godine luksoze, të periudhes romake, datohet e shek. I mbas.K.
Mozaiku “i Amfiteatrit”, i ndërtuar në kapelen e vogël të këtij monumernti . Mozaik shumë ngjyrsh paraqet shenjtorët Stefan, Sofi e Irene, si dhe figura laike e perandorit Aleksandër. Ka mendime të ndryshme për datimin e këtij mozaiku, si shek.VI mbas.K., e disa të tjerë në shek.X.
Mozaiku i “ Bazilikës së Arapjat”, mozaik shumë ngjyrsh, me dy emblema, njera e Eukaristisë, dhe tjetra Bukolike, me siperfaqe 54 m.q.në aneksin funerar, martirium, të kësaj bazilike, datuar në shek.VI mbas K., mozaik me vlera të radha artistike, për nga kompozimi dhe realizimi artistik.

Comments are closed.