Mandati i Rudina Seserit, debate në Këshillin e Mandateve dhe Imunitetit

Mandati i deputetes socialiste Rudina Seseri, i cili vijon të jetë bosh për shkak të mosgjetjes së një zgjidhjeje nga të dy palët, ka shkaktuar debate në mbledhjen e Këshillit për Rregulloren mbajtur dje. Sipas faqes së Kuvendit e cila ka publikuar të plotë mbledhjen e djeshme të këshillit të mandateve, ka pasur shkëmbim batutash mes kreut të grupit parlamentar të Partisë Socialiste Gramoz Ruçi dhe kryetares së Kuvendit Jozefina Topalli për mundësinë e kandidimit të saj për postin e Presidentes. Procesverbal i mbledhjes së Këshillit për Rregulloren, Mandatet dhe Imunitetit, datë 2.4.2012.

Jozefina Topalli – Edhe një herë, ta diskutojmë ose ta debatojmë, se mbase jam gabim. Por, kur të flisni, merrni mikrofonin.

Arenca Trashani – Si përfundim, ju sugjeroj t’i kërkojmë një mendim Gjykatës Kushtetuese për këtë precedent që na është krijuar. Jua siguroj unë që mund të krijohet edhe në të ardhmen, deri sa të kemi këtë sistem zgjedhor. Pavlefshmërinë e ka Gjykata Kushtetuese.

Gramoz Ruçi –Së pari, ne nuk kemi të drejtë t’i drejtohemi gjykatës. Së dyti, jam plotësisht dakord me zonjën kur thotë se mandati që i ka dhënë KQZ-ja është i pavlefshëm. Pikërisht këtë duhet të themi ne dhe t’i tërheqim vëmendjen. Më korrigjoni nëse ju citoj gabim: “Mandati që i ka dhënë KQZ-ja është i pavlefshëm”. Jemi plotësisht dakord me ju. Pra, KQZ-ja e ka shkelur dy herë ligjin. Mandatin e parë ia ka dhënë KQZ-ja. Edhe mandatin e dytë ia ka dhënë KQZ-ja. Kjo e fundit është në shkelje të ligjit, edhe sikur ai të mos kishte zbatuar listën. Atë nuk e detyron asgjë të bënte këtë deklaratë. KQZ-në e detyron ligji ta thërriste atë. E dyta, ai e ka bërë dorëheqjen. Ose KQZ-ja s’ka marrë parasysh dorëheqjen. Unë sot po e dëgjoj që ia ka dorëzuar edhe KQZ-së, ia ka dhënë Kuvendit, pa u mbledhur KQZ-ja. Pra, unë e kisha dëgjuar historinë që ju donit ta zvarrisni për ta mbajtur peng këtë mandat të opozitës. Por, kisha dhe kam besim të patundur se ekspertët, juristët e grupit tuaj parlamentar dhe juristët e këtij këshilli nuk do të pranonin ta interpretonin kështu këtë absurditet. Më falni, modestish pranoj që të dy juristët që janë këtu kanë aq kulturë juridike që të mos lënë të shkelet mbi profesionalizmin e tyre. Ta gjykoni këtë problem për të mbajtur peng një mandat. Ky më duket absurditeti më i madh që mund të ndodhte. Megjithatë, ja ku jeni, çojeni në Kuvendin e Shqipërisë. Atij nuk i jepni dot mandat, sepse ai ka dhënë dorëheqjen. Nuk bën betimin sipas ligjit që lexuat. Ai nuk pranoi ta bëjë betimin. Ai nuk është deputet. Ai nuk ka mandat. Përpara se t’i japësh mandatin, ai të thotë se nuk e pranon atë.

Jo zefina Topalli – Zoti Ruçi thotë se ai nuk ka mandat. Në shkresën e KQZ-së me nr. 35, datë 19.01.2012, thuhet: Bashkëlidhur po ju dërgojmë vendimin nr. 2 të KQZ-së për dhënien e mandatit të deputetit të Kuvendit kandidatit të radhës të listës shumemërore të Parisë Socialiste në Qarkun e Durrësit, për plotësimin e vendit vakant, i njoftuar nga Kuvendi. Çfarë do të bëj unë?

Gramoz Ruçi – Ne do t’i themi KQZ-së se ky vendim që keni nxjerrë është i pavlefshëm, sipas nenit të Kushtetutës që thotë: “Kur kandidati nuk e pranon mandatin dhe paraprakisht ka bërë shkresë”. Kur ju i keni dhënë një mandat atij zotërie, edhe sikur ai të mos kishte bërë shkresë, ju duhet ta thërrisnit dhe ta pyesnit, cilin mandat do të mbani, zotëri, këtë apo këtë tjetrin? Këtë duhet të bëjë KQZ-ja.

Jozefina Topalli – Problemi është se Kushtetuta në nenin 71, germa “c” thotë: “Kuvendi nuk e ka këtë të drejtë”. Kur vërtetohet një nga kushtet e pazgjidhshmërisë ose papajtueshmërisë së parashikuar, në nenet 69 dhe 70, paragrafi 2 dhe 3, duhet t’i drejtohesh atij.

Gramoz Ruçi – Kujt?

Jozefina Topalli – Gjykatës Kushtetuese, sepse unë nuk e kam kompetencën të bëj interpretimin.

Gramoz Ruçi – Nuk thotë këtë. Në nen thuhet se mandati që është dhënë është në shkelje të plotë të Kushtetutës dhe të Kodit Elektoral. Vendimi që ka nxjerrë KQZ-ja është në kundërshtim të plotë me Kodin dhe Kushtetutën.

Jozefina Topalli – Kush ma jep mua këtë kompetencë?

Gramoz Ruçi – Neni përkatës.

Jozef ina Topalli – Cili?

Gramoz Ruçi – Neni përkatës.

Jozefina Topalli – Nuk e ka Kuvendi këtë kompetencë, sepse po ta kishte mund të…

Gramoz Ruçi – Pse jemi mbledhur ne? Të shqyrtojmë vendim e KQZ-së. Keni thirrur kandidatin, na keni vënë përpara disa dokumente:

1. Vendimin e KQZ-së.

2. Dorëheqjen e zonjës Seseri.

3. Dorëheqjen e zotit Gjoni.Vendimi i KQZ-së është në kundërshtim me Kushtetutën dhe me ligjin.

Jozefina Topalli – Zoti Ruçi, ju thoni se vendimi i KQZ-së është në kundërshtim me ligjin dhe me Kushtetutën. Nga ana tjetër më thoni dorëheqjen e zotërisë. Dorëheqje nga çfarë, sepse ju po thoni se nuk ekziston ai mandat? Ne po biem dakord. Të njëjtën gjë po them edhe unë.

Gramoz Ruçi – Në qoftë se KQZ-ja do të kishte pasur parasysh zbatimin e këtyre neneve, nuk do ta kishte marrë këtë vendim.

Jozefina Topalli – Unë nuk jam në gjendje të gjykoj KQZ-në, sepse unë, si parlament, nuk e kam kompetencën për të zgjidhur pavlefshmërinë.

(Gramoz Ruçi pa mikrofon.)-Sepse ne jemi përballi një rasti, që për mua është i paprecedentë. Ndoshta ju dini ndonjë rast tjetër, por për mua, personalisht, është i pari. Unë nuk kam pasur një rast tjetër, në të cilin kur më vjen, lista zotëria në fjalë, ka edhe një mandat të dytë në krye të një komune apo bashkie. Kjo e bën të veçantë. Nuk kemi pasur kurrë debat për ndonjë rast tjetër, sepse nuk kanë qenë me ndonjë mandat të dytë. Unë sot kam një zotëri me një mandat si kryetar bashkie dhe me një mandat tjetër që sjell KQZ-ja. Unë në këto kushte po thyej Kushtetutën dhe nuk di si të sillem dhe si të veproj.

Damian Gjiknuri – Është pak qesharake të flasësh, sepse është marrë ky vendim. Është absurdë të bësh argumente juridike për gjëra që nuk janë, sepse, të paktën, ata që e dinë këtë punë thonë se ka mospajtim mandati. Domethënë, kur një njeri ka një mandat, por merr edhe një tjetër, ai ka të drejtë të zgjedhë njërin prej tyre. Pra, ky person është zgjedhur kryetar bashkie dhe nuk ka dorëheqje në listë. Lexojeni kodin, a ka mundësi të heqësh dorë nga lista?

Jozefina Topalli – Më shpjegoni pjesën e parë, sepse ndoshta keni të drejtë. Ju thatë se në ligj thuhet që kur ke dy mandate, ka mundësi zgjedhjeje. Më thoni se ku është e shkruar?

Damian Gjiknuri – Njeriu thellohet duke dëgjuar.

Jozefina Topalli – Na thelloni për të na ndihmuar. Ma gjeni se në cilin nen të Kushtetutës apo të ligjit thuhet se personi mund të zgjedhë kur ka dy mandate cilin mund të mbajë.

Damian Gjiknuri – Ligji kushtetues është bërë për heqjen dorë si kryetar bashkie përpara kandidimit për deputet për punën e barazisë së garës. Pra që të mos ndikohej në garë. Në këtë rast zotëria ka hedhur kandidaturën për deputet, ka qenë kryetar bashkie, vazhdon jetën e tij si gjithë të tjerët, nuk zgjidhet deputet vazhdon punët e tjera.

Jozefina Topalli – Do të vazhdonte të ishte kandidat ai.

Damian Gjiknuri – Nuk ka status kandidat, sepse mbaroi gara. Njeriu është në punët e tij. Çim Babasi ishte në biznesin e tij, ka kundërshtim me Kushtetutën, apo jo?

Jozefina Topalli – Ishte kryetar bashkie Çim Babasi dhe nuk kishte kandidat të dytë.

Damian Gjiknuri – Po të ishte për papajtueshmëri ushtrimi detyre të deputetit, ajo është shumëfunksionale. Dikush është bërë guvernator banke, dikush ka vazhduar biznesin privat dhe dikush është zgjedhur kryetar bashkie, ç’rëndësi ka, është puna e tij.

Jozefina Topalli – Ka rëndësi, sepse Kushtetuta i përcakton rastet. Ajo nuk thotë se po të jeni biznesmen mandati juaj është i pavlefshëm.

Damian Gjiknuri – Kodi Zgjedhor thotë: “Nuk ka marrëveshje për të hequr dorë paraprakisht nga mandati”. Domethënë, kur je kandidat në listë nuk mund të bësh dorëheqje paraprake ose më pas, pa ardhur koha për t’u bërë deputet. Në momentin kur i vjen koha për t’u bërë deputet e pyet nëse e pranon, apo jo, sepse nuk ta jep njeri mandatin me zor. Edhe ju nesër mund të kandidoni për Presidente, mund të zgjidheni e tillë. Do jepni dorëheqjen nga mandati i deputetit, apo doni që edhe juve t’ju shkojë çështja në Gjykatën Kushtetuese?

Jozefina Topalli – Do të më kesh Kryetare Parlamenti deri në fund.

Damian Gjiknuri – Ka pasur edhe persona të tjerë që kanë kandiduar dhe kanë një mandat, por…

Jozefina Topalli – Jo, jo flisni me ligj dhe me Kushtetutë.

Damian Gjiknuri – Ligji e ka të përcaktuar qartë, ai thotë: “kandidati i radhës”. Ky kandidat zgjedh një punë tjetër, po të dojë të bëjë cirk, bën. Duhet të kuptoni një gjë dihet, sepse edhe fjala jurispundencë është e tepërt në këtë tavolinë, por njihet kjo. Kur ke një mandat dhe ka mospërputhje me tjetrin, duhet të japësh dorëheqjen nga mandati që nuk ka mospërputhje. Pra, ky person ka mandatin e kryetarit të bashkisë dhe nuk pranon detyrën e deputetit, sepse kjo detyrë i erdhi me vendim KQZ-je, nuk kandidoi.

Jozefina Topalli – Ai është kandidat.

Damian Gjiknuri – Edhe ato puna e të mira që bëni po i hidhini në erë për cikërrima. Për një plesht po digjni jorganin.

Jozefina Topalli – Do ta lexoj me vëmendje këtë arsyetim prej juristi që bëre.

Gramoz Ruçi – Nesër, njëri nga ne, nuk po ju drejtohem juve, që jeni lançuar mediatikisht si një kandidate potenciale për Presidente…

Jozefina Topalli – Kush e tha?

Gramoz Ruçi – Media.

Jozefina Topalli – Ju keni ngritur një komision, në fakt.

Gramoz Ruçi – Është njëri nga ne.

Jozefina Topalli – Si i bëni ju me komision?

Gramoz Ruçi – Ju jeni kandidate, ose unë, ose tjetri. A do të japësh dorëheqjen si deputete?

Jozefina Topalli – A e keni të shkruar në Kushtetutë për këto raste? Në qoftë se është e shkruar, thuheni.

Gramoz Ruçi – Çfarë janë këto?

Jozefina Topalli – Jo, jo unë flas me Kushtetutë, jo me ëndrra.

Gramoz Ruçi – Përfundimisht dy janë alternativat: ose në kundërshtim me Kushtetutën dhe me ligjin t’ia kaloni parlamentit dhe ai përsëri do të thotë të njëjtën gjë në zbatim të Kushtetutës, që nuk pranon të bëjë betimin dhe nuk është deputet dhe do të vazhdojë lista, ose t’ia ktheni KQZ-së dhe ajo brenda javës sjell kandidatin tjetër. Këto të dyja janë alternativat dhe nuk kemi interpretim tjetër.

Jozefina Topalli – Çfarë t’i kthej KQZ-së?

Gramoz Ruçi – T’i ktheni vendimin, sepse është në kundërshtim me Kushtetutën.

Jozefina Topalli – Unë, parlamenti, t’i them KQZ-së se e keni gabim, por unë nuk e kam këtë kompetencë, sepse po ta kem e bëj. Nuk e kam kompetencën t’i thek KQZ-së që e keni gabim, sepse i bie që të kthej 140 mandate. Nuk është Jozefina, por Shefqeti, nuk është Gramozi, por Aida.

Gramoz Ruçi – Ne jemi me të drejta të barabarta, apo jo?

Jozefina Topalli – Ju po më thoni që unë të kthej mbrapsht…

Gramoz Ruçi – Ne po ju themi mendimin tonë, vendimi i KQZ-së është në kundërshtim me kodin dhe me Kushtetutën, prandaj le t’ia kthejmë dhe t’i themi se personi që na keni dërguar ju ka dhënë dorëheqjen, sepse ka një mandat si kryetar bashkie. Prandaj zbatoni listën në radhë.

Jozefina Topalli – Zoti Ruçi, unë po ju ndjek,sepse dua të arsyetoj. Problemi është se unë nuk jam Kryetare e Gjykatës Kushtetuese, por e Parlamentit.

Gramoz Ruçi – Por, ne jemi Këshilli i Rregullores dhe interpretojmë Rregulloren e parlamentit dhe Kushtetutën.

Jozefina Topalli – Po, por jo vendimi e tyre. Po të isha Gjykatë Kushtetuese, ndoshta kështu do të kisha bërë.

Gramoz Ruçi – Po përse e mblodhe?

Jozefina Topalli – Sepse unë mendoj se do të më sjellë një mandat që është i vlefshëm. Deri tani kam pasur mandate të vlefshëm. Unë nuk e kam kompetencën të them që është i pavlefshëm. Ndoshta ju keni të drejtë që ai është antikushtetues, por nuk jam ajo që e vendos konfliktin midis institucioneve të tilla.

Gramoz Ruçi – Objekti të thotë se unë nuk e pranoj këtë mandat.

Jozefina Topalli – Ky është vërtet një rast i paprecedentë. Unë nuk kam parë dhe nuk kam hasur më parë në një rast të tillë.

Fjalën e ka zoti Rusmali.

Ilir Rusmali – Unë dua të kundërshtoj pak zotin Ruçi dhe besoj se me këtë që do të them do të jetë dakord edhe zoti Gjiknuri. Vendimi i KQZ-së nuk është është i paligjshëm; është i ligjshëm dhe është në fuqi, sepse ky vendim, nga subjektet që e konsiderojnë atë të paligjshëm, mund të ankimohet në Kolegjin Zgjedhor brenda një muaji. Për sa kohë që PS-ja nuk e ka animuar brenda një muaji do të thotë se është i ligjshëm dhe është në fuqi. Ne nuk mund ta kontestojmë dot vendimin me këtë rrugë që thotë zoti Ruçi. Besoj se në këtë pikë është dakord edhe zoti Gjiknuri.

Në këtë diskutim unë vërej dy qëndrime, të cilat po i quaj konkurruese me njëri-tjetrin. Njëri qëndrim thotë, po marr lejen ta perifrazoj: “Vendimi i Komisionit Qendror të Zgjedhjeve është absolutisht i pavlefshëm”, që është i zotit Ruçi, dhe i dyti thotë që mandati është i pavlefshëm. Pra janë dy qëndrime, jo tri dhe çdo diskutim tjetër veç do të na harxhojë kohën. Unë dua të shtroj këtu pyetjen: cila është rruga ligjore për njërën alternativë dhe cila për tjetrën?

Jozefina Topalli – Fjalën e ka zoti Islami.

Kastriot Islami – Në vijim të kësaj që tha zoti Rusmali, unë dua të them se ndoshta ekziston edhe një situatë tjetër. Po të lexojmë Kushtetutën me vëmendje, do të vëmë re se ka një mospajtim mandati ndërmjet atij të kryetarit të komunës ose të bashkisë dhe mandatit të kandidatit për deputet, por, në renditjen kohore, kur dikush është kryetar, nuk mund të jetë edhe kandidat për deputet. Pyetja që shtrohet është: po në renditjen inverse kohore? Pra përderisa në thelb ka mospërputhje mandati ndërmjet kryetarit të komunës ose të bashkisë dhe kandidatit për deputet. Kjo situatë është e paqartë, për mendimin tim, sepse, në momentin që zoti Gjoni ka marrë mandatin e kryetarit të bashkisë dhe komunës ka qenë njëkohësisht dhe potencialisht kandidat për deputet, për të cilin nuk ka asnjë lloj mënyre për ta hequr nga lista. Atëherë, në këtë situatë, vendimi që ka marrë KQZ-ja është për mua i paqartë, ndaj kërkon një lloj interpretimi. Pra, unë nuk mund të them nëse vendimi i dytë është i ligjshëm apo i paligjshëm, është kushtetues apo antikushtetues, apo nëse mandati i tij i vlefshëm apo i pavlefshëm. Unë do të shihja momentin e përputhjes së mandatit të kryetarit të komunës ose bashkisë dhe të kandidatit për deputet në renditjen kohore inverse. Çfarë ndodh në këtë rast? Sepse këtë gjë nuk e ka thënë në mënyrë eksplicite Kodi Zgjedhor.

Jozefina Topalli – Fjalën e ka zoti Strazimiri.

Gent Strazimiri – Megjithëse foli zoti Rusmali më përpara, unë dua ta vazhdoj diskutimin aty ku e la zoti Ruçi.

Po marrim të mirëqenë faktin që KQZ-ja ka marrë një vendim dy, tre apo gjashtëfish në kundërshtim me ligjin. Përpara na kanë ardhur disa letra ose dokumente zyrtare, në bazë të një kronologjie të caktuar, ku janë shkruar disa vendime, që kanë marrë disa institucione, të cilat nuk varen prej nesh. A do të ishte zgjidhje po t’i dërgonim ne KQZ-së një letër ku t’i themi se ne nuk e mendojmë ashtu siç e mendon ajo dhe se e ka marrë vendim të gabuar? Do të na nxirrte kjo gjë nga situata? Por, KQZ-ja mund të na kthejë përgjigje dhe mund të na thotë se gabim e kemi ne, jo ajo. Ku na çon kjo gjë? Do të mblidhemi sërish ne për t’i formuluar një tjetër letër KQZ-së dhe t’i themi se e ka përsëri gabim? Ne po kërkojmë një mekanizëm zgjidhjeje, ndaj këtu dalim tek instrumentet që kemi në dorë për ta gjetur atë, por kam përshtypjen se ne nuk e zgjidhim dot lëmshin që mund të krijojë një institucion i pavarur prej nesh. Sepse ne mund t’ia dërgojmë letrën KQZ-së, por ajo na kthen përgjigjen që e di vetë nëse është i ligjshëm apo i paligjshëm vendimi që ka marrë dhe që ne nuk e vlerësojmë dot atë.

Comments are closed.