Categories
Kuriozitete

Amerikanët fillojnë të mësohen me idenë e ngrënies së insekteve

Disave mund t’u duket e neveritshme, por insektet e ngrënshme janë një burim i ushqyeshëm proteinash të cilësisë së lartë dhe mineralesh jetike si calciumi dhe hekuri. Të tilla janë vemiet e ngrënshme – larva insektesh – që ofrojnë dhe yndyrna të cilësisë së lartë, që janë të mira për zhvillimin e trurit. Insektet janë pjesë e dietës në shumë anë të botës, por jo në Shtetet e Bashkuara ku fobia për to bën një gatimet me insekte të jenë shumë të rralla. Megjithatë kjo ka filluar të ndryshojë. Shelley Schlender njofton për Zërin e Amerikës nga Kolorado.

Në një kontenier në një rrethinë në Denver të Kolorados, strehon mikro-fermën e maleve Rocky. Wendy McGill, sheh brenda enëve për gjetur gjallesat e fermës.

Kjo mikrofermë është e para dhe e vetmja me inskete të ngrënshme . Ne rrisim bulkthe dhe krimba për t’ua shitur restoranteve dhe prodhuesve të artikujve ushqimorë”, thotë Wendy Lu McGill, Themeluese e Mikrofermës.

Organizata e Kombeve të Bashkuara për Ushqimin dhe Bujqësinë thotë se nevojat e botës për proteinë nuk mund të plotësohen vetëm me mish viçi ose pule. Proteinat nga insektet janë një alternativë. McGill rrit afro 275 kilogramë insekte çdo muaj, duke i ushqyer dhe me pure birre dhe farëra dhe një karrotë për nevojat për lëngje.

Dua të jap kontributin tim për të gjetur burime ushqimesh, ndërsa kemi gjithnjë e më pak tokë dhe ujë dhe një planet më të nxehtë dhe më shumë njerëz për të ushqyer”, thotë ajo.

Shumë vizitorë të Mikrofermës nuk kanë ngrënë kurrë insekte më parë dhe nuk u pëlqen t’i hanë.

Nuk mendoj se është diçka tërheqëse për të ngrënë dhe nuk më tundon të ha një gjë të tillë të egër”, thotë Terry Koelling.

Por një tjetër vizitore i pëlqen.

Unë jam Amy Franklin dhe kam krijuar një fermë jo-fitimprurëse që quhet Ferma për Jetimët. Ne rrisim insekte për ushqim sepse në vende të tjera ku punojmë, janë ushqim shumë i pëlqyeshëm”.

Shumë nga jetimoret nuk kanë toka në pronësi. Nuk rrisin dot bimë dhe apo pula. Insektet janë burim proteine që ata mund t’i rrisin në një hapësirë shumë të vogël”,thotë ajo.

“Mund të hash insekte?”, pyet Amy Franklin dy fëmijë.

“Jo. Se nuk jemi mësuar, apo jo?”

“Mund të provoj një?”, pyet Andrew.

“Po, patjetër”, thotë Wendy.

“Është kërce dhe e shijshme”, thotë Andrew.

Linger, është një restorant në Denver ku insektet gatuhen në mënyrë të shijshme.

Ne gatuajmë milingona të zeza me fara susami me bulkthe të përzierë me makarona”.

Erëzat janë shumë të mira!”, thotë Terry Koelling.

Bulkth. Ju bëftë mirë”.

Sado të na pëlqejë mishi i viçit, asnjë shkencëtar nuk mund të thotë që rritja e bagëtive mund të vazhdojë përgjithmonë. Duhet të hamë më shumë insekte”, thotë Jeremy Kittelson, drejtor i kuzhinës në restorantin Linger.

Një skeptik ka ndryshuar mendje.

Gatimet në Linger ishin shumë të mira. Madje sikur nuk ka mjaft bulkthe”.

Mbi dy miliardë njerëz në botë hanë insekte. Gradualisht, amerikanët po i shtohen atij numri./VOA

Categories
Familja Shëndet

Pickimi nga insektet, si jepet ndihma e parë

pickime insekti

Pickimi nga insektet eshte nje dukuri e shpeshte që, zakonisht, ndodh gjatë muajve të verës.

Fatmirësisht, rastet e tilla janë mjaft të rralla dhe nuk paraqesin probleme të rënda mjekësore. Pickimet nga insektet (grerëzat, bletët, rriqrat) janë të rëndësishme shkaktojnë reaksione alergjike, të cilat e sensibilizojnë organizmin e njeriut.

Simptomat dhe shenjat

Te pickimetnga insektet veprimet helmuese shoqërohen me dhimbje të kohëpaskohshme, me të ënjtur, letargji, me dhimbje koke, mundim me të vjella, dhimbje barku, ngritje e lartë e gjakut, nxehtësi, infeksione lokale, sistemike (ndonjëherë gjendje sepse), konvulsione, reaksione të lehta me urtikarie të gjeneralizuar, reaksione anafilaktoide. Rrezik potencial paraqet zhvillimi i reaksionit anafilaktik, nëse nuk mjekohet në mënyrë adekuate, shumë shpejt mund të jetë vdekjeprurëse.

Manifestimet alergjike nga pickimet me insekte mund të paraqesin rrezik dhe për këtë shkak ndahen në disa grupe:

Forma lokale

Shoqërohet me eritemë të lëkurës, edemë, dhimbje apo djegie, por që nuk kërkon ndonjë mjekim të posaçëm, përveç të përdorimit të kompresave të ftohta, yndyrave antihistaminke, kortikozonikë, amoniak, alkool.

Forma sistemike

Shoqërohet me hipotension, dispne, bronkokonstrikcion, kolaps, edemë e fytyrës, buzëve, periorbitale. Në rastet e rënda këshillohet të përdoret amp. Adrenalinë (0.5 – 1 mg me rrugë subkutane, intravenoze), oksigjenoterapi, bronkodilatatorë dhe në raste më rënda duhet të bëhet intubimi endotrakeal.

Kujdes! Nëse fëmijën e pickon bleta në gojë, ose në fytyrë mund të vijë deri te shfaqja e simptomave dhe shenjave të rrezikshme si: frymëzënia, për shkak të edemës laringale, ndërsa prognoza e sëmundjes mund të jetë fatale, ofrimi i ndihmës së parë është shumë emergjente.

Ndihma e parë

Qetësoni të aksidentuarin dhe vendoseni në pozitë të shtrirë.

Nëse bëhet fjalë për thumbim nga insekti, gjymtyrën e mobilizoni dhe e mbani në elevacion në nivel të zemrës.

Shpërlani me ujë dhe me sapun vendin e thumbuar nga insektet dhe vendosni kompresa të ftohta, me qëllim të zvogëlimit të dhimbjeve.

Krijoni kushtet që pas stabilizimit të shenjave jetësore nën përkujdesje shëndetësore, të aksidentuarin ta dërgoni në spital për trajtim të mëtutjeshëm.

Nëse laikët ofrojnë ndihëm e parë te personi i thumbuar nga insektet, nuk preferohet largimi i insektit, sepse kjo duhet të bëhet vetëm në entet shëndetësore të specializuara.

Insekti mund të largohet nga trupi nga punëtori shëndetësor dhe për këtë qëllim duhet të përdoret një mjet insekticid spërkatës nga afërsia, derisa të mbytet insekti.

Largimi i insektit bëhet ngadalë, me durim, duke e lagur vendin e pickimit me pincë nga lëkura e personit të thumbuar, por duke pasur kujdes që të mos mbetet asnjë pjesë e trupit të insektit.